Voor je gaat schrijven

Een uitvaartspeech is een belangrijk moment in de tijd. Het is een mooi moment waarbij je de overledene recht wilt doen en eer wilt bewijzen. Tegelijk zijn er nog zoveel dingen die geregeld moeten worden! Veel meer dan alleen de speech schrijven. Meestal komt het overlijden toch nog onverwacht en ligt er geen kant-en-klare speech klaar. Maar het schrijven van je eigen tekst kan een belangrijk hulpmiddel zijn bij de rouwverwerking. Het is een manier om de overleden te benoemen. Zijn of haar eigenschappen terug te halen en anekdotes vast te leggen. Gebruik het schrijven van de speech als een manier om dichtbij de overledene te komen. Ga je niet haasten maar ga rustig zitten, druk je verdriet niet weg maar geniet van de mooie momenten en begin met stap 1. Het verzamelen.

Kortweg kan je de periode van het schrijven in drie delen verdelen
- verzamelen
- ordenen
- schrijven

Hoe begin je met het schrijven dan de speech?
Feiten bieden houvast en ze vormen vaak een goed startpunt voor de toespraak. Gedachten ordenen is immers niet makkelijk als je wordt overstelpt door emoties. De recente herinneringen liggen vaak bovenop maar een goede voorbereiding maakt dat de uiteindelijke speech het hele leven beslaat. Ook helpt het om de grote lijnen te blijven zien en iemand te kunnen omschrijven qua karakter. Hoe was iemand werkelijk, wat was nou echt typerend...? Dwing jezelf om niet gelijk te gaan schrijven maar maak een echte, papieren map aan waarin je documenten, herinneringen, lijstjes en stukjes tekst kan bewaren.

Paperassen
Begin met het verzamelen van foto’s, brieven en e-mails van, of in verband met, de overledene. Denk niet alleen aan de recente tijd maar kijk ook eens of er nog documenten zijn van jaren geleden. Misschien zelfs nog uit de kindertijd, studietijd, de eerste baan, vroege vakanties enz.
Verhalen
Ga op zoek naar getuigenissen van anderen die de overledene kenden. Gebruik de tijd om met anderen te praten en zo ook vanuit andermans ogen  te kijken. Misschien was iemand naar anderen juist wel heel joviaal, of juist geremd en bescheiden. Neem in de dagen na een overlijden als het even kan altijd een memoblokje mee. Mooie anekdotes over de persoon kun je dan gelijk noteren. Verhul daarbij ook de negatieve aspecten niet. Natuurlijk is de toon van de speech positief. Maar als iemand altijd erg krenterig was, of juist veel geld aan onnodige spullen uitgaf, is het vreemd om dergelijke eigenschappen te verhullen.
Online
Had de overledene een Facebookpagina? Een twitter-account? Ook daar staan vaak bijzondere anekdotes of ervaringen. Sowieso is een keer Googlen vaak al een waardevolle actie.
De boekenkast
Kijk eens in de boekenkast van de overledene. Waren er speciale boeken? Gedichtenbundels? Regio’s die een speciale aandacht hadden? Vaak vertelt een boekenkast veel over een persoon en juist op deze momenten kan het je net een stapje verder helpen. Hetzelfde geldt natuurlijk voor de muziekcollectie, of deze nu vooral op plaat staat, op cd of online.
Adressen en meer
Gebruik de zoektocht naar adressen als bron van anekdotes. Bij het versturen van een rouwbericht hoort vaak een  zoektocht naar alle adressen van de vrienden, familie en bekenden. Vaak gaan alle lades open, alle stapels worden doorzocht en de computer uitgespit. Deze barre zoektocht kan ook waardevol zijn als je de rust neemt om alles door te nemen als basis voor je verzamelfase. Van welke verenigingen was de overledene lid, welke abonnementen zijn belangrijk? Het kunnen allemaal aanknopingspunten zijn voor een waardevolle uitvaartspeech.
Indrukken
Ga naar de laatste woonplek en maak eens een wandeling door de buurt. Wat zag hij of zij dagelijks, welke mensen waren er dichtbij? Ook als iemand in een ziekenhuis lag of een verzorgingshuis, dan kan het helpen om nog een keer die kamer op te zoeken. Wat was het uitzicht, welke mensen waren belangrijk. Daadwerkelijk de laatste omgeving opzoeken kan helpen om de speech los van het papier, de stilheid van de computer te krijgen.

Wanneer je deze fase zorgvuldig en ontspannen doorloopt, zul je merken dat de speech zich langzaam opdringt en dat het schrijven makkelijker gaat. Er zijn allemaal 'laatjes' in je hoofd opengegaan. Herinneringen komen terug en situaties vragen om een mooi verhaal. Nu is het tijd om rustig na te denken over de belangrijkste boodschap van je verhaal. Op deze site staat een overzicht van 20 vragen die je kunnen helpen om je gedachten op een rij te zetten. Maar wellicht wil je eerst nog wat meer inspiratie om te verzamelen (betaalde toegang).